Houd studenten met een beperking in het oog, juíst tijdens deze crisis

Jiska Stad-Ogier

26 maart 2020

In gesprek met ervaringsdeskundige Jiska Stad-Ogier

De coronacrisis heeft een positieve impact op het onderwijs: hogescholen en universiteiten hebben vliegensvlug een goed werkende digitale infrastructuur aangelegd. Maar deze crisis heeft ook negatieve consequenties. Daarom is het belangrijk om in de hectiek ook oog te houden voor studenten met een functiebeperking. Zij ervaren niet altijd dezelfde kansen als andere studenten.  Wat zijn belangrijke aandachtspunten in deze crisistijd? We vroegen het aan een student zélf. In dit interview spreekt Joyce van der Wegen (adviseur bij ECIO, Expertisecentrum inclusief onderwijs) met Jiska Stad-Ogier (student Universiteit Leiden) over de positie van studenten met een beperking in deze crisis.

Waar loop jij nu tegenaan?

“Op dit moment is er sprake van veel onzekerheid. Niet alleen voor studenten met een functiebeperking, maar voor alle studenten. Studenten met een functiebeperking hebben echter vaak extra baat bij structuur en planning. Denk bijvoorbeeld aan studenten met AD(H)D die ineens niet meer worden ondersteund in plannen en organiseren. Of studenten met een chronische ziekte waarvan zorg wegvalt. Daarnaast zorgt de huidige periode natuurlijk voor extra stress. Studenten met een beperking zijn niet gemiddeld. De standaard is afgestemd op de student zonder beperking en die standaard is misschien al uitdagend. Je moet nominaal studeren, en ook nog werken naast je studie om financieel rond te komen. Als je een beperking hebt lukt dit niet altijd. Dan is de angst om vertraging op te lopen of in financiële problemen te komen nog groter. Ik zie dat in mijn netwerk, en ik herken dat zelf ook.”

Wat zijn volgens jou belangrijke aandachtspunten voor hogescholen en universiteiten in deze crisis?

“Ik heb verschillende adviezen. Begin met het creëren van een ‘safe place’, een vast contactpersoon waar deze studenten terecht kunnen. Vergelijk het met de overheid die een speciaal informatienummer in het leven heeft geroepen voor alle vragen die leven in de samenleving. Verder is het belangrijk om diversiteit actief te benoemen in uitgaande communicatie. Benoem dat je erkent dat deze crisis een obstakel kan vormen voor studenten, bijvoorbeeld omdat je een beperking hebt, nog mantelzorger of studerende ouder bent. Daarnaast is het belangrijk om studenten met een ondersteuningsvraag proactief te benaderen. Het is een crisissituatie dus studenten kunnen een extra drempel voelen om hulp te zoeken. Bijvoorbeeld omdat zij bang zijn er niet tussen te komen. Of omdat zij al regelwerk genoeg hebben vanwege de crisis en geen energie overhouden. Reik hen hulp aan. Stuur bijvoorbeeld een e-mail naar alle studenten die al eerder een studieadviseur of studentendecaan hebben bezocht. Zorg dat zij gezien worden. Pas tegelijkertijd op dat studieadviseurs en studentendecanen niet overvraagd worden. Zij hebben het vaak al heel druk, dus bied hen waar mogelijk extra ondersteuning.

Daarnaast is het goed om te zoeken naar (digitale) vervanging van ondersteuning. Studenten die voorheen extra hulp kregen bij het plannen en organiseren, kunnen deze hulp misschien nu digitaal krijgen. Wellicht kunnen er tips verspreid worden hoe je het beste thuis kan studeren? Of kunnen er webinars hierover beschikbaar worden gesteld.

Tot slot is het van belang om met ervaringsdeskundigen in gesprek te blijven en het contact met de examencommissie laagdrempelig te organiseren. Organiseer bijvoorbeeld een inloopspreekuur zodat studenten uit kunnen vragen welke informatie zij moeten aanleveren voor het verkrijgen van een aanpassing.”

Hoe kunnen we van deze crisis leren voor de toekomst?

“Allereerst wil ik nog benadrukken dat digitale toegankelijkheid ook heel belangrijk is in alles wat ik eerder aangaf. Zorg ervoor dat het lesmateriaal toegankelijk is voor mensen met een auditieve en/of visuele beperking en hun leessoftware. Daarnaast is belangrijk om mensen niet te dwingen om lesmateriaal op een vast moment af te nemen. Neem colleges op, zodat studenten dit kunnen bekijken op een moment dat het voor hen uitkomt, je weet immers – zeker nu – niet hoe hun thuissituatie is.

Ik zie flexibilisering van het onderwijs en toetsen als belangrijkste leerpunt voor de toekomst. Het moment is nu aangebroken dat we flexibel moéten worden en blijven. Geef studenten de vrijheid om zelf regie te voeren over hun onderwijs en begeleid studenten die dit lastig vinden. Als je voor een tentamen een duur voorschrijft van drie uur, maar een student zich maar een half uur kan focussen ervaart deze student 2,5 uur lang ongelijke kansen. Waarom moet dit per se op een moment dat de universiteit voorschrijft? En wat toets je dan eigenlijk nog?”

 Wie is Jiska?

Jiska studeert notarieel recht aan de Universiteit Leiden en is één van de initiatiefnemers van de succesvolle lobbyorganisatie ‘Wij Staan Op!’. Mede met deze organisatie strijdt Jiska voor een inclusieve samenleving voor mensen met een beperking. Daarnaast is Jiska actief binnen de Universiteit Leiden met het verbeteren van beleid en bewustwording. Zo ook gedurende deze crisis.

Op haar persoonlijke website www.stad-ogier.nl deelt ze haar ervaringen over leven en studeren met een functiebeperking.

Over ECIO

ECIO, Expertisecentrum inclusief onderwijs, adviseert en ondersteunt universiteiten, hogescholen en het mbo zodat ook studenten met een extra ondersteuningsvraag met succes hun opleiding kunnen doorlopen. En zodat zij kunnen doorstromen naar een baan die bij hen past. Onderwijs voor iedereen dus, zonder belemmeringen. Neem contact op als je vragen hebt over inclusief onderwijs, digitale toegankelijkheid en studentenwelzijn.

Gerelateerde artikelen

Studeren met autisme en ADD heeft meer impact dan je denkt

Verslag landelijk netwerk studentenwelzijn

Verslag bijeenkomst Expertiselab jonge mantelzorgers

Neem voor meer informatie contact met ons op

Joyce van der wegen | ECIO

Joyce van der Wegen